No nieźle

**Ujawnione maile Jeffreya Epsteina rzuciły nowe światło na polskie wątki w archiwum amerykańskiego finansisty.** Wśród ponad 20 tysięcy dokumentów opublikowanych przez komisję ds. nadzoru Izby Reprezentantów USA znalazł się e-mail z kwietnia 2014 roku, w którym Epstein komentuje katastrofę smoleńską z 10 kwietnia 2010 roku. Wiadomość, skierowana do kobiety o polsko brzmiącym nazwisku, zawiera ostre słowa krytyki pod adresem teorii spiskowych narosłych wokół tragedii, w której zginęło 96 osób, w tym prezydent Lech Kaczyński.

W e-mailu Epstein określił te teorie jako „aberrację i zniewagę dla pamięci ofiar katastrofy, w tym samego nieżyjącego już prezydenta”. Przedstawił się jako Polak, który „przynajmniej jako tako zna polską politykę i gospodarkę”, a także jako dziennikarz śledzący światowe wydarzenia. Wyraził głębokie rozczarowanie liczbą osób ulegających takim narracjom i stwierdził, że naukowcy oraz profesjonaliści je propagujący powinni się wstydzić.

Finansista zdecydowanie odrzucił sugestie o odpowiedzialności Rosji za katastrofę. Argumentował, że Moskwa nie miała żadnego interesu w zabiciu prezydenta Kaczyńskiego, który był jednym z najsilniejszych sojuszników USA wśród europejskich przywódców. Jego zdaniem taki czyn wywołałby międzynarodowe potępienie i zmusiłby rosyjskich liderów do ustąpienia, co byłoby zbyt dużym ryzykiem nawet dla asertywnej polityki dyplomatycznej Kremla.

Epstein odniósł się również bezpośrednio do oskarżeń formułowanych wobec ówczesnego premiera Donalda Tuska. Uznał je za bezpodstawne, podkreślając, że Tusk nie odniósłby żadnych korzyści politycznych z takiej tragedii, zwłaszcza w kontekście zbliżających się wyborów prezydenckich w 2010 roku. Porównał te spekulacje do teorii „birtherów”, według których Barack Obama nie urodził się w Stanach Zjednoczonych.

W dalszej części wiadomości Epstein stwierdził, że bezpodstawne teorie spiskowe niszczą zdolność narodu polskiego do pójścia naprzód i godnego uczczenia pamięci ofiar. Zwrócił uwagę, że tragedia odczuwana była nie tylko w Polsce, ale także wśród Polonii, m.in. w Chicago, a amerykańscy politycy – od burmistrza Richarda Daleya po prezydenta Baracka Obamę – komentowali ją z głębokim smutkiem i szacunkiem.

Ujawnienie tej korespondencji wywołało dyskusję w polskim debacie publicznej, zwłaszcza w kontekście późniejszych ustaleń dotyczących kontaktów Epsteina z osobami powiązanymi z Rosją. Premier Donald Tusk zapowiedział analizę dokumentów pod kątem ewentualnych polskich ofiar i możliwych powiązań z rosyjskimi służbami, podkreślając, że sprawa wymaga dokładnego zbadania ze względu na bezpieczeństwo państwa.